Bestaat er wel altijd #vrijeartsenkeuze?


DSC_0228[1]

Nadat ik het blog “Er blijft genoeg te kiezen?! #artkel13 #patientview http://wp.me/p3EO4M-E7”  geschreven en gepubliceerd had, bleef ik nog met de gedachte zitten: er klopt toch iets niet. Vanmiddag realiseerde ik mij ineens wat dat was.

Zoals ik in dit blog beschreef:
‘Eigenlijk geldt op dit moment voor veel mensen: je gaat naar de huisarts en deze verwijst je (indien nodig) door naar een specialist. In de meeste gevallen zal dat toch naar een ziekenhuis in de buurt zijn. Alleen als het gaat om zeldzame of complexe ziektebeelden of voor bijvoorbeeld een second opinion, wordt duidelijk voor een bepaalde arts gekozen. Dan zoeken mensen ook wat langer en uitgebreider naar informatie.’

Eigenlijk betekent dit dus dat (in veel gevallen) niet de patiënt een arts (specialist) kiest, maar de huisarts of het ziekenhuis!!! Als de patiënt met bepaalde symptomen/klachten bij de huisarts komt, beoordeelt de huisarts of de patiënt naar een specialist verwezen moet worden. Dat is eigenlijk al het eerste moment dat de arts voor de patiënt kiest. Natuurlijk doet een arts dat op basis van zijn kennis en ervaring, hetgeen voor een patiënt nauwelijks mogelijk is.

De huisarts schrijft een verwijsbrief en daarna wordt deze naar het ziekenhuis verzonden (Dit gaat trouwens nog regelmatig per fax! Erg privacy gevoelig…:-( ).
Dit is eigenlijk het moment waarop de keuze wordt bepaald. Het verrassende hierin is, dat de huisarts dan meestal zegt: ik verwijs u door naar (bijvoorbeeld) een chirurg. Hiermee bedoelt de huisarts dan vrijwel altijd het ziekenhuis in de woonplaats, of het ziekenhuis in het verzorgingsgebied (zonder dit zo te benoemen). De huisarts vraagt dan soms nog wel: “heeft u voorkeur voor een chirurg?’ De brief wordt (zoals gezegd) verstuurd naar het ziekenhuis.
Vaak gebeurt het echter ook dat het ziekenhuis kiest! Er wordt gekeken welke arts bijvoorbeeld het eerste plek heeft op de poli, eventueel in combinatie met de expertise van de arts. De patiënt ontvangt dan een brief thuis met een poliafspraak bij een willekeurige arts. 

Dit is dus geen vrije artsenkeuze!!!!

De huisarts zou het gesprek eigenlijk anders moeten voeren, bijvoorbeeld: “Ik wil/moet u doorverwijzen naar een chirurg, omdat…… Naar welk ziekenhuis wilt u? Het ziekenhuis hier in de woonplaats? Heeft u dan ook voorkeur voor een chirurg?
Ik zou u ziekenhuis A en chirurg Dr X adviseren, omdat deze arts gespecialiseerd is in deze operatie. Ik kan mij ook voorstellen dat u hier eerst informatie over wilt inwinnen en daarna uw keuze maakt. Zo heeft u ook even de tijd om alle informatie te verwerken en uw vragen ook nog op een later tijdstip te stellen.

Natuurlijk zal in de praktijk de eerste keuze regelmatig vallen op een arts in het ziekenhuis in de regio. Dit beperkt reistijd voor de patiënt en zijn naasten. Vaak ‘kennen’ mensen artsen ook, omdat mensen in de omgeving ook worden behandeld door deze arts. Ook de huisarts zelf kent de artsen in de regio vaak het best, dus zal daardoor makkelijker een arts in de regio adviseren
Verder is het zo (denk ik (…)) dat er ook een groep patiënten is die zelf al aangeeft te willen nadenken en zoeken naar een ziekenhuis/arts die veel kennis, ervaring en kwaliteit kunnen bieden mbt zorg voor een bepaalde aandoening. Volgens mij zijn dit met name de hoger-opgeleiden en/of patiënten die in hun directe omgeving mensen kennen met meer medische kennis (met name artsen en verpleegkundigen, afhankelijk van de aandoening. Maar ook mensen die een zeldzame ziekte hebben of zeer complexe zorg (soms met meerdere chronische aandoeningen tegelijk).

Verder realiseerde ik mij dat wachtlijsten voor bepaalde specialistische zorg nog steeds bestaan. Dit kwam door een tweet die ik las over een vrouw die ernstige pijn heeft bij uitgezaaide borstkanker. Hiervoor is de kennis en ervaring dringend noodzakelijk van een ‘pijnarts’. Dit is een anesthesist gespecialiseerd in ‘behandeling’ van ernstige acute en chronische pijn.
Op dit moment hebben veel ziekenhuizen een wachtlijst van minimaal 3 maanden. Dat is onacceptabel lang voor iemand met ondraaglijke pijn. Deze patiënten zullen daardoor ‘blij’ zijn als er een arts op korte termijn plek heeft op zijn polikliniek. Helaas is er dan geen sprake meer van vrije artsenkeuze. Het zou goed zijn of eigenlijk dringend noodzakelijk als er aan deze problematiek ook extra tijd en aandacht wordt geschonken!

Waar ik mij ook echt zorgen om maak is dat steeds meer mensen een keuze moeten maken op basis van (geen) geld ipv op basis van kwaliteit.
Steeds meer mensen kiezen een verzekering op basis van de premie die zij per maand moeten betalen, niet op basis van welke zorg er wordt vergoed.
Mensen gaan ook steeds vaker afwegen of ze niet nog een paar jaar zonder aanvullende verzekering kunnen, hopende dat ze de komende jaren die zorg niet nodig hebben (dit laatste geldt ook voor verzekeren van tandheelkundige zorg).
Als dat zo door gaat, komen er steeds meer mensen in de problemen als blijkt dat zij na verloop van tijd toch meer zorg nodig hebben. Dit zou daardoor alleen maar kostenverhogend kunnen gaan werken voor zowel de verzekerde als ook de verzekeraar…..
In het ergste geval is er straks alleen nog kwalitatief goede zorg beschikbaar voor mensen die veel geld hebben….

Wat ik met dit en het vorige blog vooral duidelijk wil maken? Laten we samen realistisch blijven. De gezondheidszorg in Nederland is van een hoog niveau. Als straks blijkt dat u een arts nodig heeft, dan zult u doorverwezen worden naar een arts in de buurt. Of u gaat op zoek naar een arts die gespecialiseerd is in de zorg die u nodig heeft. Ik geloof echt dat dit in de meeste gevallen zonder problemen zal gaan. Mocht nu blijken dat in een enkel geval de zorg in ziekenhuis A niet volledig wordt vergoed, dan is er zeker een andere arts te vinden die ook die zorg kan bieden. (Het zou hierbij wel gewenst en noodzakelijk zijn dat de mensen die nu al jarenlang zorg ontvangen van arts A niet gedwongen worden om over te stappen naar een andere arts).
Natuurlijk wil ik ook maximale vrije keuze voor de beste zorg. Maar behalve maximale vrije keuze, willen we ook heel veel andere dingen in de zorg. Zoals voldoende top artsen (opleiden) om de zorg die nodig is te kunnen bieden. Dat kan misschien niet meer op 500 plekken in Nederland, maar wel op 400 (ik noem maar een willekeurig cijfer). Op die manier kunnen we er beter voor zorgen dat er op die plekken maximale kennis en kwaliteit beschikbaar is. Artsen kunnen zo beter hun kennis op peil houden door voldoende patiënten te zien en te behandelen.
Als we met z’n allen goede, topzorg willen blijven ontvangen dan zal er dus heel goed gekeken moeten worden naar wat dat kost en hoe we het geld in de zorg (niet alleen in ziekenhuizen, maar ook in de thuiszorg, jeugdzorg enz enz) besteden.
Alleen op die manier zal het ook in de toekomst nog mogelijk blijven dat er voor iedereen nog betaalbare zorg beschikbaar is.
En dat zo dus kunnen betekenen dat we niet meer uit 500 topartsen kunnen kiezen, maar uit 400…Keuze genoeg lijkt mij.

Advertenties